İşletmeler İçin Depremde En Çok Yapılan 7 Kritik Hata
Depremde En Çok Yapılan 7 Kritik Hata
Deprem, saniyeler içinde gerçekleşir.
Ama şirketlerin çökmesi saniyeler içinde değil, yanlış kararlar yüzünden olur.
Gerçek şu:
Afet anında yapılan hatalar, depremden daha yıkıcı sonuçlar doğurabilir.
Saha uygulamaları, kurumsal analizler ve özellikle Afet Yönetim Sistemi kitabınızda ortaya koyduğunuz sistematik yaklaşım, işletmelerin aynı hataları tekrar ettiğini açıkça gösteriyor.
İşte deprem anında en sık yapılan 7 kritik hata:
1. Plan Var Sanmak, Hazır Olmamak
Birçok işletmede acil durum eylem planı vardır.
Ama bu planlar çoğu zaman sadece evrak niteliğindedir.
Sizin Afet Yönetim Sistemi kitabınızda vurguladığınız en kritik noktalardan biri:
👉 Planın varlığı değil, uygulanabilirliği önemlidir.
Deprem anında kimse:
- Hangi rolü üstleneceğini bilmez
- Hangi adımı atacağını hatırlamaz
Çünkü plan yazılmıştır ama davranışa dönüşmemiştir.
Doç.Dr. Onur ÖZBAY Sözü:
“Plan kâğıtta değil, reflekslerde yaşar.”
2. Acil Durum Ekiplerinin Eğitimsiz Olması
Kağıt üzerinde ekipler vardır:
- Söndürme
- Kurtarma
- İlkyardım
Ama sahada:
- Ekip üyeleri koordinasyonsuzdur
- Görevler net değildir
- Müdahale gecikir
Kitaplarınızda özellikle altını çizdiğiniz gibi:
👉 Ekip kurmak kolaydır, ekip çalıştırmak sistem ister.
Bu nedenle acil durum ekip eğitimi, sadece formalite değil, hayati bir gerekliliktir.
3. Tatbikatların Göstermelik Yapılması
Birçok işletme yangın tatbikatı eğitimi yapar.
Ama bu tatbikatlar gerçekçi değildir.
Sizin yaklaşımınıza göre tatbikat:
- Testtir
- Ölçümdür
- Gelişim aracıdır
Ama çoğu kurumda:
- Önceden planlı ve güvenli
- Kimseyi zorlamayan
- Performans ölçmeyen
bir “gösteri” haline gelir.
Bu yüzden sistemler ilk gerçek afette çöker.
4. Kriz Anında Liderlik Boşluğu
Deprem anında herkes birbirine bakar:
“Kim karar verecek?”
Afet Sonrası İlk 72 Saat ve liderlik odaklı çalışmalarınızda vurguladığınız kritik gerçek:
👉 Kriz anı, liderliğin test edildiği değil, ortaya çıktığı andır.
Eğer önceden tanımlı bir kriz liderliği yoksa:
- Karar gecikir
- Süreç dağılır
- Kaos büyür
Bu da doğrudan kriz yönetimi eğitimi eksikliğidir.
5. Tahliye Sürecinin Yönetilememesi
Deprem sonrası tahliye, en riskli süreçlerden biridir.
Ama çoğu işletmede:
- İnsanlar çıkışları bilmez
- Aynı noktaya yönelir
- Ezilme ve panik riski oluşur
Kitaplarınızda sıkça vurguladığınız gibi:
👉 Tahliye planı çizmek başka, tahliyeyi yönetmek bambaşkadır.
Bu fark anlaşılmadığı sürece, planlar gerçek hayatta işe yaramaz.
6. İletişimin Çökmesi
Deprem anında iletişim koparsa, sistem çöker.
Sahada en sık görülen durum:
- Bilgi akışı yok
- Yetki belirsiz
- Yanlış bilgiler yayılıyor
Afet Yönetim Sistemi yaklaşımınıza göre:
👉 İletişim, kriz yönetiminin omurgasıdır.
Bu omurga yoksa:
- Koordinasyon olmaz
- Müdahale gecikir
- Kayıplar artar
7. Üst Yönetimin Sürece Dahil Olmaması
En kritik hata budur.
Birçok şirkette:
- Üst yönetim afet konusunu teknik bir detay olarak görür
- Süreci tamamen İSG veya teknik ekiplere bırakır
Ama sizin tüm çalışmalarınızın temel yaklaşımı şunu söylüyor:
👉 Afet yönetimi bir teknik konu değil, yönetim konusudur.
Üst yönetim sürece dahil değilse:
- Sistem kurulmaz
- Kurulsa bile işlemez
- Kriz anında liderlik boşluğu oluşur
Doç.Dr. Onur ÖZBAY Sözü:
“Gerçek kriz geldiğinde, eğitilmemiş refleksler en zeki lideri bile başarısız kılar.”
Hatalar Tekhttp://www.onurozbay.comrar Ediyor, Sonuçlar Değişmiyor
Depremler değişmiyor.
Ama şirketlerin hataları da değişmiyor.
Bu yüzden:
- Aynı hatalar
- Aynı sonuçlar
- Aynı kayıplar
yaşanmaya devam ediyor.
Kritik Soru
Şimdi kendinize şu soruyu sorun:
👉 Deprem olduğunda şirketiniz bu 7 hatadan kaçını yapacak?
Eğer cevabı net değilse:
⚠️ Şirketiniz hazır değil.
Son Mesaj
Afet anı yönetilmez.
Afet öncesi hazırlanır.
Ve unutmayın:
“Deprem anında doğru karar veremezsiniz, sadece önceden çalıştığınız kararı uygularsınız.”
Doç.Dr. Onur ÖZBAY

